Eén vierde van al het land op de aarde
is bedekt door één enkele, merkwaardige soort plant.
Bijna onverwoestbaar, kan het een halve meter per dag groeien...
en groot genoeg zijn om een reus te verbergen.
Die plant is gras,
en de wereld die het creëert is echt uniek.
Het gras in Noord-India is het hoogste op de planeet,
thuisbasis voor enkele van de meest indrukwekkende wezens die op aarde rondlopen.
Dit zijn de goede tijden,
maar binnen slechts enkele maanden, zal al deze verse groei verdwenen zijn,
en worden de dieren gedwongen om verder te trekken.
Zo zitten de dingen in elkaar op graslanden over de hele planeet.
Een cyclus van overvloed, vernietiging en wedergeboorte
die elk wezen dat hier leeft beïnvloedt.
Het grootste grasland op aarde, de uitgestrekte Euraziatische Steppe,
strekt zich uit langs een derde van de weg rond onze planeet.
De lenteregen heeft vers gras gebracht, en daarmee gepaard gaand, nieuw leven.
Een overblijfsel uit de ijstijd, een baby Saiga antilope,
slechts drie uur oud.
Zijn enige gezelschap, zijn tweelingbroer.
Tot ze kunnen staan, heeft hun moeder hen verborgen gelaten in het gras.
Ze zouden moeten veilig zijn, zolang ze rustig blijven.
Voor deze kalfjes tikt de klok al.
Hun kudde zal snel verder trekken, op zoek naar het verse nieuwe gras.
Hun slungelige benen zijn een teken dat ze zijn gebouwd voor een leven onderweg.
Saiga's bevallen altijd van een tweeling,
zodat hun aantallen snel groeien op het moment dat er gras in overvloed is.
Hun bizar gevormde neus kan verse groei detecteren
van op honderden kilometer afstand.
De jonge tweeling zal nu beginnen aan het nomadische leven
dat ze delen met de meeste dieren op de open vlaktes in de wereld.
Graslanden komen voor waar regens te sporadisch zijn om bossen te hebben.
De regen die een grasland nodig heeft om een jaar te overleven
kan allemaal tegelijk komen.
Stormen als deze kunnen 30 cm regen loslaten in 24 uur.
Niet zo prettig als je erin zit.
Uiteindelijk kan de aarde niets meer opzuigen,
en ondergaat het grasland een radicale verandering.
Veel planten zouden hier verdrinken, maar grassen bloeien.
Ze groeien zo snel,
dat hun bladeren snel boven het water en in het zonlicht uitsteken.
Hier in zuidelijk Afrika,
verandert water een van de meest merkwaardige graslanden op aarde,
de Okavango.
Ieder jaar overstromen 8.000 vierkante kilometer grasland.
Voor een troep leeuwen, vormt dit een groot probleem.
Er kan wel voldoende prooi voorhanden zijn,
maar de leeuwen hebben het moeilijk om hen in te halen in water.
De troep heeft welpen van drie maanden oud. Ze zagen nog nooit eerder water.
Als hun moeders niet snel iets vangen,
overleven de welpen misschien de week niet.
Maar aangewakkerd door de overstroming, trekt de uitbarsting van gras nieuwe mogelijke prooien.
Buffels arriveren in kuddes van 2000.
Krachtig, agressief en verenigd,
zijn ze het gevaarlijkste dier dat een leeuw kan tegenkomen.
De grootste stieren lopen niet weg.
Ze zijn gewoon te groot om bang te zijn voor leeuwen.
Met zijn 900 kilo, weegt hij meer dan alle vijf leeuwinnen samen.
De troep heeft wel de aantallen aan hun kant,
maar één zwaai van zijn hoorns kan dodelijk zijn.
Eén leidt de stier langs de voorkant af, terwijl haar zussen langs achter aanvallen.
De katten moeten op een of andere manier de buffel omverwerpen,
maar met moeras onder hun voeten, kunnen ze geen grip krijgen.
De stier verzwakt,
maar de leeuwen worden ook moe.
Het is nu zowel een strijd van de wil als van de kracht.
Om te leven moet de stier op een of andere manier de leeuwin afschudden.
De stier is gewond,
maar dankzij zijn dikke huid, zal hij herstellen.
Voor de troep zijn dit hongerige tijden.
Maar uiteindelijk, wanneer het water zich terugtrekt, zal er nieuw leven zijn,
en nieuw voedsel wat iedereen ten goede komt.
In de juiste omstandigheden, hebben grassen het buitengewone vermogen
om in een kwestie van dagen te groeien van de eerste scheuten tot bloemen.
Grassen worden de miniatuur equivalenten van fruitbomen.
En voor het wezens die in het gras leven,
is dit een landschap zo enorm en torenhoog als eender welk regenwoud.
En een uitstekende plek om een kleine boomhut te bouwen
voor een veldmuis.
In de zomer zitten de Europese weilanden vol voedsel,
maar enkel voor hen die ze kunnen vangen.
Gras beklimmen is moeilijker dan bomen beklimmen,
niet in het minst omdat hun stengels gewoon niet stil blijven staan.
Haar grijpstaart fungeert als een vijfde ledemaat,
zodat ze zo wendbaar als een aap is die in een boom rond klautert.
En maar goed ook,
want het beste eten in dit kleine bos bevindt zich bovenaan het bladerdak.
Als ze zich hier voedt, is ze zichtbaar.
Een kerkuil.
Niet haar fijnste zet...
Maar wel afdoend.
Veldmuizen gaan zelden helemaal tot op de grond.
Het is een verwarde en gevaarlijke wereld hier beneden.
Maar zij kan het patroon van de stelen boven haar lezen als een landkaart,
en zo haar weg naar huis vinden.
En geen minuut te vroeg.
Er zijn monden te voeden.
Haar baby's moeten snel worden vetgemest.
Ze moeten de zomergrassen oogsten nu ze nog rijk aan voedsel zijn.
Ook op de Afrikaans savanne zitten de seizoensgebonden grassen vol met leven,
maar het zal niet lang duren.
Karmijnrode bijeneters zijn superieure luchtjagers,
experten in het vangen van insecten in de lucht.
Maar ze hebben geen manier op hun prooi uit het gras te plukken.
Eens gealarmeerd, blijven de meeste insecten stil zitten.
De bijeneters hebben iemand nodig om de dingen een beetje aan te wakkeren.
Een koritrap.
Het is de zwaarste vliegende vogel ter wereld,
hij is dus omvangrijk genoeg om wat insecten op te werpen.
Bingo!
Tot iemand anders langs komt en je niet tegen houdt.
Laat maar, misschien zijn er grotere opportuniteiten op komst.
Hoe zit het met een struisvogel?
De zwaarste vogel van allemaal.
Dit keer is er meer dan genoeg transport om mee rond te gaan.
Weldra heeft bijna elke struisvogel zijn eigen passagier.
Maar meerijders worden maar tijdelijk getolereerd.
Wat de bijeneters echt nodig hebben
is een schepsel zo groot dat het hen niet eens zal opmerken.
Niets snijdt een strook door het gras als een Afrikaanse olifantenstier.
De truc is om zo dicht mogelijk tegen de voorzijde van de reus te vliegen.
Ze hebben slechts een fractie van een seconde om te prijs te grijpen.
Naarmate er meer insecten worden omgewoeld, wordt de concurrentie intensiever.
Net de zomer die ten einde loopt, is de race naar voorraad indoen begonnen.
Weldra zal het gras verdorren, en is deze opportuniteit gedaan.
Als het droge seizoen het overneemt,
wordt voedsel steeds schaarser op de grond.
Nu kunnen enkel de meest gespecialiseerde roofdieren op de vlakte overleven.
Ze kan voor een jachtluipaard worden aanzien, maar deze kat is geen sprinter.
In plaats daarvan heeft ze extra lange benen wat haar een hoog uitzichtpunt geeft.
Maar het belangrijkste wapen van een serval kat zijn enorme radar oren.
Ze helpen haar om prooien, verborgen in het gras, te lokaliseren.
Maar de prooien die zij zoekt zijn schrander.
Zuidelijke vleiratten.
Ze weten dat elke aanhoudende beweging hen kan verraden.
Dus bewegen ze in korte rukjes.
Maar zelfs het geringste ruisen zal haar een aanwijzing geven.
Warm.
Warmer.
Gemist.
In betere tijden, kon ze er 10 per dag vangen,
maar nu, met zo weinig knaagdieren voorhanden, zal ze honger moeten lijden.
Als de droogte toeneemt, wordt het leven voor iedereen harder.
Roofdieren met permanente territoria zullen het moeten uitzitten,
terwijl het grootste deel van hun prooi achter de horizon verdwijnt.
Om uithongering te vermijden, volgen veel graslanddieren 'n nomadische manier van leven.
Meer dan 2 miljoen gnoes dwalen over de Oost-Afrikaanse savannes
achter de regens aan.
En ze zijn niet alleen.
Door de lucht aangekomen,
zoeken Jackson's wevervogels ook naar vers gras.
Hoewel, ze zijn niet enkel op zoek naar voedsel.
Dit mannetje wil een partner.
Er groeide een uitgebreid broedgevederte bij hem voor dit ogenblik,
maar hij heeft een podium nodig waarop hij kan pronken.
Door zorgvuldig grassprieten te selecteren, elk bijgesneden tot de juiste lengte,
creëert hij iets heel bijzonder.
Hij heeft een vlakke ondergrond nodig,
en een centrum-stuk.
Het podium staat klaar.
Zijn jonggezellenoptrekje is voldoende netjes en opgeruimd om een vrouwtje aan te trekken.
Het probleem is,
kan ze het zien?
Hij heeft concurrentie.
Er kan misschien 'n beetje meer nodig zijn dan tuinieren om indruk op de dames te maken.
Springen is een goed idee,
maar hij heeft de hoogte van het gras verkeerd ingeschat.
Bij zijn rivaal lijkt het makkelijk.
Tijd om zijn spelinzet te verhogen.
Het gaat niet enkel om wie 't hoogst springt, maar om wie het het langst kan volhouden.
Niet in staat om mee te kunnen, vallen zijn rivalen een voor een uit.
Uithoudingsvermogen heeft hem bewonderaars gewonnen,
nu kan hij met zijn flirt arena pronken...
En zich bezig houden met een klein romantisch verstoppertje spelen.
Ten slotte heeft hij genoeg gedaan.
De Oost-Afrikaanse savannes ondersteunen miljoenen grazers.
Elk jaar verslinden ze miljoenen tonnen gras,
en toch is er hier één wezen
wiens impact veel groter is dan al deze dieren samen.
Overal waar gras groeit op de planeet, worden ze gevonden,
maar hun werk gaat bijna geheel onopgemerkt voorbij.
Een van de meest opmerkelijke is hier te vinden op de graslanden van Zuid-Amerika.
Deze bladen zijn zo taai dat vrijwel geen grote graseter ze kan verteren.
Toch worden ze op een industriële schaal geoogst...
...door piepkleine parasolmieren.
Maar zijzelf kunnen er geen brokje van verteren.
Waarom dan de moeite nemen?
Het antwoord bevindt zich ondergronds,
en het is zeer ingenieus.
Elk blad wordt op lengte geknipt en in een tuin met schimmels geplaatst.
Het rottende gras voedt de schimmel, en op zijn beurt voedt de schimmel de mieren.
Maar 5 miljoen werkmieren voeden vereist intensieve landbouw.
Gelukkig is het een harde bende.
Deze kolonie alleen, zal elk jaar meer dan een halve ton gras inzamelen.
Met miljarden mierenkolonies doorheen de graslanden ter wereld
die allemaal precies hetzelfde doen, is dat een verbijsterende hoeveelheid gras.
Men schat dat meer dan een derde van het gras dat op aarde groeit
wordt geoogst door een insect.
In het noorden van Australië leggen termieten hun industrie vast in beeldhouwkunst.
Deze verbazingwekkende terpen zijn 3 meter hoog.
Ze zijn altijd gebouwd op een noord-zuid as,
daarom worden hun bouwers kompas termieten genoemd.
Deze kastelen van klei
beschermen hun bouwers tegen extreme hitte
en seizoensgebonden overstromingen die voorkomen op veel graslanden.
Termieten slagen erin om te doen wat de meeste graseters niet kunnen,
dood gras afbreken en de voedingsstoffen eruit halen.
Maar zij kunnen zelf voedsel worden voor degenen die hen kunnen bereiken.
Een halve meter lange tong
bedekt met microscopische haakjes,
gevolgd door klauwen die langer zijn dan die van een velociraptor.
Een reuzemiereneter op de vlakten van Zuid-Amerika.
Hij kan 20.000 insecten per dag verslinden.
Sterke voorpoten laten hem toe om een termietenheuvel met gemak open te scheuren.
En met de zon die het gras bakt, staan de termieten voor een nieuw gevaar.
In minuten kan vuur het grasland in as veranderen.
Maar de grassen zijn niet dood. Hun ondergrondse stengels zijn ongedeerd.
Weken, maanden kunnen voorbijgaan,
maar uiteindelijk keren de regens terug en zal het gras weer ontkiemen.
Sommige graslanden moeten niet alleen vuur doorstaan, maar ook ijs.
Als de winter nadert, beginnen de prairies van Noord-Amerika te bevriezen.
In de zomer zwierven bizons vrij rond,
vrijwel continu het overvloedige gras aan het bijknippen.
Nu is dat gras niet alleen verdord en bevroren, het gaat ook bedolven worden.
Zestig miljoen ton sneeuw ligt nu als een deken over het grondgebied van deze kudde.
Door diepe sneeuw duwen is vermoeiend werk,
en de bizons zijn nu langzaam aan het verhongeren.
Zich gewoon warm houden vraagt enorme hoeveelheden energie.
Hun dikke vacht kan ze isoleren tot -30°C.
Het is nu -40°C.
Het enige wat hen in leven kan houden zit begraven onder een meter sneeuw.
En dat is een probleem dat ze delen met een verrassende buur.
Het eten dat de vos zoekt zit ook diep onder de sneeuw.
Het overleven van beide dieren hangt af van het bereiken van de grond.
Voor de bizon, zal het een zaak van brute kracht zijn.
Massieve nekspieren stellen hen in staat om 5 ton sneeuw per dag te verschuiven.
Hun lichtgewicht buurman heeft behoefte aan meer precisie.
De bizons hebben hun doel bereikt,
een mondvol verdord gras.
En waar de bizons hebben gegraven, ziet de vis nu een kans.
Elke voetstap telt,
maar hij mag niet doorbreken...
Nog niet.
Hij luistert aandachtig om zijn doel te bepalen.
Het beweegt.
Een woelmuis.
Klein, maar 100 keer voedzamer dan een mondvol gedroogd gras.
Om de winter door te komen op deze prairies, winnen hersenen soms van spieren.
Uiteindelijk hangt het leven op alle gras- landen af van het wisselen der seizoenen.
800 km verder naar het noorden dan eender welke boom kan overleven,
keert het gras terug tot leven.
Kariboe wijfjes trokken naar het hoge noorden
om te kalven.
Meer dan 70.000 kariboe baby's zullen worden geboren in de komende dagen.
Als de kalfjes verschijnen, dagen ook de bladeren van het nieuw gekiemde gras op.
En de kalveren moeten snel aansterken.
Binnen enkele dagen zullen ze gelijke tred moeten kunnen houden met hun ouders
bij een nooit eindigende mars.
Op één dag oud, zijn ze al sneller dan een Olympische sprinter.
Ze testen hun benen die hen duizenden kilometers ver moeten dragen,
het is beter hun beperkingen nu te leren.
Het kan er speels uitzien, maar er is geen harder leven op de graslanden
dan dat waartegen deze jongen aankijken.
De kariboe moeders komen nu samen,
elk met een jong van precies dezelfde leeftijd.
Ze vertrekken op de grootste tocht over land gemaakt door eender welk dier.
Maar waar graseters ook heen trekken, liggen er roofdieren op de loer.
Hier zijn ze, poolwolven.
Zij moeten hun kans grijpen
als de kariboes door hun territorium passeren.
De wolf rent naar de kudde, om te proberen de zwakke of trage te herkennen.
Een kalf is afgescheiden.
Op volle toeren, tegen 60 km per uur, is de wolf gewoon sneller.
Maar het kalf heeft uithoudingsvermogen.
Slechts een paar wekenoud, en de wil om te overleven bij dit kalf op opmerkelijk.
En dat moet ook,
want deze jonge kariboes zijn nu aan een tocht begonnen
die een leven lang zal duren.
Altijd op zoek naar de seizoensgebonden grasgroei waarvan ze afhankelijk zijn.
Net als alle grasland schepselen, zijn ze overgeleverd aan de gande
van deze onvoorspelbare maar uiteindelijk overvloedige landen.
Gras kan de zwaarste omstandigheden op aarde overleven,
overstroming, vuur en vorst, en toch nog floreren.
Zo komt het dat graslanden een podium bieden aan
de grootste bijeenkomsten van wilde dieren op de planeet Aarde.
Volgende keer,
wagen we ons in het nieuwste leefgebied op aarde,
onze steden.
Om de merkwaardige manieren te onthullen
waarop dieren overleven in deze door de mens gemaakte wereld.